AYT Sayısal çalışma planı: Matematik, Fizik, Kimya, Biyoloji
5 dakikalık okuma. Güncelleme:
Sayısalda AYT planı, Matematik ve Fen Bilimleri testlerini paralel yürütmek ve TYT'yi tamamen bırakmamak üzerine kurulur. Matematiğe haftanın çoğunu, fizik, kimya ve biyolojiye ikişer gün ayırıp haftada bir tam deneme çözmek, 80 soruluk yarışı 180 dakikaya sığdırmanın düzenli bir yoludur. Aşağıda ders sırası, günlük blok örnekleri ve örnek bir haftalık program var.
160 soru, 180 dakika: sayısalcı için tablo
AYT'de önüne 160 soruluk bir kitapçık geliyor ve 180 dakikan var. Sayısal puan türünde AYT tarafında Matematik (40 soru) ve Fen Bilimleri (40 soru) testlerinin netleri belirleyici. Yani senin yarışın 80 soru üzerinden koşuluyor. Bu, soru başına kabaca iki dakikadan biraz fazla bir süre demek; işaretleme, kontrol ve tıkandığın soruyu atlama payı da bu sürenin içinde.
Yanlış kuralı net: 4 yanlış 1 doğruyu götürüyor. Bu kuralın pratik karşılığı şu: beş şıklı bir soruda hiçbir şıkkı eleyemiyorsan rastgele işaretlemenin ortalama getirisi yok; en az bir şıkkı kesin olarak eleyebiliyorsan işaretlemek çoğu zaman mantıklı. Bu kararı sınav anında değil, denemelerde alışkanlık hâline getirerek ver.
AYT Matematik: 40 sorunun ağırlığı
Matematik testi 40 sorudur ve çoğu aday için AYT'de en çok zaman isteyen testtir. Fen Bilimleri ile birlikte hesaplandığı için matematikte kaybettiğin neti fenle kapatmaya çalışmak yorucu olur; ikisini paralel tut.
Haftanın büyük kısmında matematik nasıl kurulur
Bir oturumu üç parçaya böl: 15 dakika konu tekrarı (formül kartı ve geçen haftanın yanlışlarına bakış), 45 dakika soru, 10 dakika analiz. 60-70 dakikalık bu blok, üç saate yayılmış dağınık bir çalışmadan genellikle daha çok iş çıkarır.
Konu sırası için kendine bir omurga kur: fonksiyonlar, polinomlar, ikinci derece denklemler, trigonometri, logaritma, diziler, limit, türev, integral. Geometriyi ayrı bir hat olarak paralel yürüt; haftada bir ya da iki gün 20'şer soru yeterli.
Somut bir gün örneği: türevde ekstremum konusunu bitirdin. Aynı oturumda 8 klasik soru, 4 grafik yorumu sorusu çöz. Ertesi gün 10 dakikada o konunun formüllerini boş kâğıda yaz, ardından 15 karışık soruya geç. "Konu, aynı gün soru, ertesi gün hatırlama, karışık soru" döngüsü, konuyu bir hafta sonra unutma ihtimalini düşürüyor.
Uzun işlemli soru tuzağına dikkat. Denemede bir soruda 3 dakikayı geçtiysen işaretle ve geç. Birkaç zor soruyu kovalarken kaçırdığın kolay sorular, sana en pahalıya mal olan şeydir.
Fen Bilimleri testinde üç dersin sırası
Fen Bilimleri tek blok hâlinde geliyor; 40 sorunun 14'ü fizik, 13'ü kimya, 13'ü biyoloji. Yani "hangi ders önce" kararını sen veriyorsun ve bu karar netini doğrudan etkiliyor.
Mantık basit: en hızlı net çıkardığın dersle başla. Çoğu öğrenci için bu biyoloji ya da kimya oluyor; fizikteki uzun işlemli sorular sona kalınca hem moral hem süre korunuyor. Ama bu bir genelleme. İki denemede iki farklı sıra dene, hangisinde daha az tıkandıysan onu sabitle ve bir daha değiştirme. Sırayı sürekli değiştirmek, kendi ritmini hiç bulamamak demek.
Üç dersin haftalık dağılımı
Fizik haftada 2 gün 40 dakika: bir gün konu, bir gün soru; yanlış tekrarını deneme sonrası analize ekle. Kimya 2 gün 40 dakika: konular birbirine daha bağlı olduğu için blok hâlinde ilerlemek işe yarıyor. Biyoloji 2 gün 30 dakika: ağırlık tekrar ve soruda olsun, çünkü biyolojide konuyu bir kez okuyup geçmek yetmiyor.
Biyolojide sesli özet çıkar: konuyu kendi cümlelerinle 3 dakikaya sığdırıp kaydet, yolda dinle. Fizikte tek sayfalık formül kâğıdı, kimyada tepkime defteri tut. Bu üç alışkanlık, denemeden önceki son günde işini kolaylaştırır.
TYT'yi unutmadan AYT çalışmak
En sık görülen tablo şu: öğrenci AYT'ye gömülüyor, üç hafta TYT'ye bakmıyor, sonra TYT neti düşüyor. TYT, AYT ile birlikte hesaplandığı için bu düşüş doğrudan puana yansıyor. AYT'de kazandığın neti TYT'de kaybetmek, iki adım ileri bir adım geri gitmek demek.
Dengeyi şöyle kur: haftalık sürenin çoğu AYT'ye, daha küçük bir kısmı TYT'ye gitsin. TYT tarafında her hafta en az bir tam deneme, iki kısa matematik seti ve iki paragraf seti olsun. Türkçeyi tamamen bırakma; paragraf hızı az kullanılınca hemen düşüyor, geri kazanılması da zaman alıyor.
Pazar günü Türkiye geneli denemeye gir, aynı akşam yalnızca yanlışlarına bak. Deneme sonrası konu konu analiz, hangi başlığın gerçekten zayıf olduğunu tahminden çıkarıp ölçüye döküyor. "Matematikte kötüyüm" cümlesi yerine "türevde zincir kuralı sorularında üç yanlış" bilgisi, ertesi haftanın planını kendiliğinden yazdırıyor.
Haftalık plan örneği
- Matematik konu 40 dk
- Matematik soru 40 dk
- Fizik konu 40 dk
- Matematik soru 30 dk
- TYT matematik seti 30 dk
- Matematik soru 50 dk
- Biyoloji tekrar 30 dk
- Kimya konu 40 dk
- Geometri 30 dk
- TYT paragraf 30 dk
- Matematik konu 40 dk
- Fizik soru 40 dk
- Matematik karışık soru 40 dk
- Biyoloji soru 30 dk
- Kimya soru 30 dk
- yanlış defteri tekrarı 30 dk
- Türkiye geneli deneme (sabah)
- deneme analizi 60 dk
Planın mantığı: her gün en az iki farklı ders, haftada bir tam deneme ve aynı gün analiz. Matematik haftanın altı gününe yayılıyor çünkü 40 soruluk bir testi iki güne sıkıştırmak gerçekçi değil. Pazar günü yeni konu açmıyorsun; yalnızca deneme ve analiz var. Bu günü boş bırakmak, haftanın en verimli bölümünü çöpe atmak olur.
İki hafta uygula, sonra ayarla. Bir günün yükü sürekli yetişmiyorsa o günü hafiflet, boşalan yeri en çok yanlış yaptığın derse ver. Kâğıtta güzel görünüp uygulanmayan plan, plan değil niyet mektubudur.
Denemeden sonra ilk 48 saat
Yanlış defteri burada işe yarıyor: biriken satırlar hangi konunun gerçekten sorun olduğunu söylüyor. Aralıklı tekrarla hafıza kartlarına aldığın formüller ise sınavda "bunu bir yerden hatırlıyorum" hissini veriyor. Nettik'te çözdüğün soru bir daha gelmediği için aynı soruyu yeniden çözmek yerine eksik konuya dönüyorsun; haftalık planını da bu analizlere göre yeniden düzenleyebiliyorsun.
Sayısalda başarı, dört dersi aynı hafta içinde düzenli olarak yoklamaktan geçiyor. Bir dersi iki hafta tamamen bırakıp sonra üç gün ona yüklenmek, hem o derse hem diğerlerine zarar veriyor. Küçük ama düzenli bloklar, ara sıra yapılan uzun ve yorucu oturumlardan çoğu zaman daha çok net getirir.
Sık sorulanlar
AYT'ye ne zaman başlamalıyım?
TYT'de temel konuları (temel matematik işlemleri, paragraf, ilk fen konuları) oturttuğun anda AYT'ye geçebilirsin. AYT konuları TYT'nin üzerine kurulduğu için temel oturmadan AYT'ye dalmak, temelsiz bir binanın üst katını örmeye benziyor. Pratikte ikisini paralel yürütmek en sağlıklısı: haftalık sürenin çoğu AYT'ye, daha küçük bir kısmı TYT tekrarına gitsin.
TYT ve AYT aynı anda çalışılır mı?
Çalışılır, hatta çalışılması gerekir. TYT puanı AYT ile birlikte hesaplandığı için TYT'yi tamamen bırakmak, AYT'de kazandığın netlerin puana yansımasını azaltıyor. Haftalık sürenin çoğunu AYT'ye, daha küçük bir kısmını TYT'ye ayır; TYT tarafında her hafta bir tam deneme ve iki kısa set çoğu öğrenci için yeterli oluyor.
Sayısalda en önemli ders hangisi?
Tek bir ders yok; AYT'de Matematik ve Fen Bilimleri birlikte hesaplanıyor. Yine de matematik çoğu aday için en çok çalışma ve en çok zaman isteyen test olduğu için haftanın büyük kısmını hak ediyor. Fen tarafında ise fizik, kimya ve biyolojiyi düzenli yoklamak, tek bir dersi öne çıkarmaktan daha iyi sonuç verir.